Toondoof! Hopeloos?

Je hebt ze in veel koren: zogenaamde “brommers”, ofwel mensen die de toonhoogte niet goed kunnen vinden.
Meestal komt er veel afkeuring door de omgeving. Het begint soms al vroeg op school:
“Houd jij je mond maar, jij kunt niet zingen!”
Of een moeder tegen haar kind: “Die rotstem heb je van je vaders kant”…
Ja dat klinkt hard allemaal, maar ik heb het opgetekend uit de monden van diverse “probleemgevallen”
Alhoewel ik die laatste benaming liever niet gebruik, want met de juiste begeleiding kan een groot deel van de brommers vocaal weer veilig “de weg op”!
Het is dan ook jammer, dat veel mensen meteen het stempel krijgen van “afgeschreven voor de toekomst” :Mond houden en nooit meer open doen!

Als je in de kerk zit of voor het eerst in een koor en mensen draaien zich om, om te kijken wie er met het zingen zo ontzettend naast zit, dan wil je weleens heel onzeker worden over je vocale kwaliteiten.
Als gezinsleden, medekoorleden of onderwijzers je fronsend aankijken zodra je begint te zingen, ga je denken dat er iets heel erg mis is met je zingen..
Het gevolg is, dat je niet meer goed luistert: je verliest het vertrouwen in je gehoor en je muzikaliteit. Door de onzekerheid wordt het zingen nog moeilijker.
Je hoort dat je niet goed zit, maar je kunt de oplossing niet vinden..

Vaak blijven brommers in de laagte hangen en weten niet hoe ze hoger moeten als ze dat willen. En harder zingen helpt niet of maar een beetje!
Sommige brommers zingen na afkeuring van hun omgeving helemaal nooit meer, zoals de 50-jarige vrouw die de sneer van haar moeder, toen zij 10 was, al 40 jaar als een last met zich meedraagt.
Laat die vrouw nu een prachtige stem hebben…was haar moeder jaloers?

Echte toondoofheid komt maar heel sporadisch voor. Sommige mensen weten van nature de hoogte niet te vinden, maar kunnen dat wel leren.
Mensen weten niet op welke knoppen ze moeten drukken om wat ze graag willen zingen op de goede toonhoogte tot klinken te brengen.
Voor ons zangpedagogen is er zeker een taak weggelegd om “toonzoekende mensen” hun stem te laten (her)ontdekken en ze weer plezier te laten beleven aan het zingen.
Zelfs in koorverband.
Veel laten luisteren, oefeningen eerst mee zingen en tonen laten overnemen van de menselijke stem. Dat is meestal makkelijker dan van een instrument zoals de piano.

Je ziet blijde gezichten als je mensen weer zelfvertrouwen kunt geven in hun zingen.
Want zingen is nu eenmaal heerlijk om te doen, ook voor brommers en ex- brommers..!


Charles Vermeer

Optreden….

Als je zingt in het openbaar kan dat soms een boel stress geven. Meestal gaat het na 5 minuten over en kan je een beetje “loskomen”.
Dan kan je hopelijk gaan genieten van je optreden. En als jij als zanger of zangeres geniet, gaat je publiek ook genieten, dat is het mooie.

Wat kan je o.a. leren uit een optreden, meer dan uitsluitend de opbouw van je vaardigheid en routine?
Een luisteraar kan niet altijd benoemen wat er goed of fout aan je zingen is.
Ze vinden je geweldig of niet en alle gradaties daar tussen..
Sommige luisteraars hebben een messcherp gehoor en horen het als je er een beetje naast zit. Maar de meeste mensen zijn niet bezig met het feit of je een “herzje” te hoog of te laag zat.
Ook zul je van de leek niet snel het commentaar krijgen, dat je geen goede menging hebt van je kop- en je borststem, dat je te weinig “twang” gebruikte of in een bepaald gedeelte meer had moeten “belten”..

Van je vrienden, ouders, geliefden hoor je wellicht: “Meid of knul, geweldig hoor, ik ben trots op je!” “Dat je al op het toneel gaat staan vinden we een prestatie.” De mensen die van je houden zullen je prijzen ook al was het een afgang...: Logisch en mooi ook!

Verder is er een categorie mensen die je wellicht niet kent, maar je wel feedback geeft, waar je wellicht dingen uit zou kunnen op maken.
Voorop gesteld, dat als iemand iets over jou als zanger zegt, het ook veel of misschien meer over de persoon zelf zegt, dan over jou..
Als iemand het heel knap vindt dat je kan pianospelen en zingen tegelijk betekent dat vaak, dat de persoon in kwestie dat zelf graag zou kunnen en wellicht daar nog niet toe in staat is. De bewondering is gemeend en klopt, maar zegt ook iets over de spreker zelf.
En iemand die zegt: Wat zing jij zuiver!
Ok, wellicht is dat iemand die zelf op les zit en daar juist de grootste problemen mee heeft? Wie zal het zeggen?
Als iemand zegt: “Je hebt me tot in het diepst van mijn ziel geraakt!”
Misschien gaat het hier om een lied met een tekst die iemand aanspreekt en natuurlijk zegt het iets over jou als zanger, namelijk dat je in staat bent geweest de tekst over te brengen met gevoel.

Mijns inziens is het voor een zangpedagoog/ vocal coach naast het doen van allerlei zangoefeningen en stemontwikkeling ook zeker een taak een leerling te laten voelen, horen en meemaken wat nu het verschil maakt tussen een doorsnee zanger of zangeres en eentje die de zaal op zijn kop zet of mensen raakt tot in het diepst van hun ziel:
De optelsom van een heleboel ogenschijnlijk minder belangrijke, kleine zaken maken nu net het verschil of iemand je een leuke zanger vindt of dat je mensen in ontroering of vervoering hebt gebracht.
Vaak willen we alleen maar mooi zingen. Maar een mooie auto, een mooie vrouw:
Aan schoonheid raak je snel gewend. Het gaat om de inhoud, toch? Wat heb je aan een lege huls?
Daarom heb ik liever iemand met een minder ontwikkelde stem, maar die mij raakt tot in het diepst van mijn ziel, want daar gaat het toch uiteindelijk om..? Dat willen we ..!

Veel mensen zijn schor of hees na het zingen:
Van een afstand af is schorheid wat lastig te beoordelen, maar toch kan ik er wel iets over zeggen:
Heesheid of schorheid is een vermoeidheidsverschijnsel. Heeft u echter vrij snel last van uw stem dan kan het zijn dat u uw stem forceert..
Schorheid kan ook ontstaan door roken of bij bepaalde allergiën, zoals hooikoorts. Ook medicijngebruik kan de stemfunctie negatief beinvloeden. Tijdens het zingen kan het zijn dat u uw stem overbelast door te veel op kracht te zingen.
Het kan ook zijn dat u uw keel tijdens spreken en zingen niet goed geopend houdt. Soms kan er ook heesheid ontstaan bij een te ruwe en hoorbare inademing. Als u een beroep heeft waarbij u veel moet spreken kunt u door het schrapen van de keel al stemproblemen krijgen. Hard hoesten is ook funest voor de stem.
Ik raad u aan n.a.v. het bovenstaande eens na te gaan wat de momenten zijn wanneer u last krijgt van uw stem, en wanneer u de stem eventueel overbelast...
Maak vrijblijvend een afspraak voor een stemtest op de inschrijfpagina. Charles Vermeer

Er zijn geen fouten, er is alleen maar feedback!

“He, nee, oohh, nou ja…”.
Maria slaakt tussen het zingen door nogal wat kreten. “Probeer je je zingen mooier te maken dan het al is?”is mijn vraag. De 28-jaar jonge vrouw kijkt mij verbaasd aan.
“Hoezo?”vraagt zij. “Ik ben hier op zangles en probeer beter te leren zingen ja, dat klopt”.
“En dat doe je met gebaren en kreten tussen het zingen door?”
“Doe ik dat?”, vraagt Maria. Ja, zeg ik. Ben je het je bewust? Waar is dat gedrag een uiting van?

Wat mij opvalt bij een aantal zangleerlingen is, dat er nogal wat afkeuring zit op het eigen zingen. Met handgebaren, zuchten en kreetjes als hè, nee, oohh, nou ja, geven wij dat vaak onbewust te kennen. Misschien doe je het wel met alles? Op school, op je werk, in je relatie?

In de dagelijkse zanglespraktijk werken wij aan de vocale en persoonlijke groei van mensen, die graag willen zingen, ongeacht het feit of ze er nu goed in zijn of (nog) niet.
Wij spreken niet graag over “vals zingen” of over “goed of fout”.
Wie je ook bent en waar je ook staat op de vocale ladder:
Gun jezelf het proces in het steeds beter worden dan eerst. Want ja..wat is beter?
Beter alleen is niets, beter dan wat?? Beter dan toen je begon, beter dan verleden week of beter dan bij het laatste optreden.

Ik vind , dat je als zanger niet alleen maar met het eindresultaat bezig moet zijn. Gun jezelf de ruimte om te groeien. Zingen is geen geschiedenisles, die je in je hoofd stampt om hem daarna feilloos te reproduceren bij een schriftelijke overhoring.

Bij het jezelf afkeuren tijdens het zingen neem je jezelf mijnsinziens niet serieus en sta je je groei een beetje in de weg. Je zingt met de handrem aangetrokken…

Werk aan dat wat je kunt verbeteren en benoem je wensen positief.
Niet van: Ik wil niet meer te weinig adem hebben, ik wil niet meer onzuiver zingen.
Denk positief: Ik wil graag voldoende adem hebben of Ik wil graag zuiver zingen en daar ga ik aan werken.
Het hoeft niet meteen vandaag, ik gun mijzelf het proces van het leren, zodat ik ook daar van kan genieten...

In dat licht bezien zijn er geen fouten: ER IS ALLEEN MAAR FEEDBACK!

Charles Vermeer

NB Met feedback bedoel ik hier terugkoppeling op je vocale prestatie.
Je kunt het zien als een cadeau: Je kunt het aannemen, uitpakken en er je voordeel mee doen..

© 2009 Charles Vermeer

Mevrouw Warnsveld

Hoe houd je een amateurconcert aantrekkelijk voor de luisteraars?
Tja dat is een lastige…
Je laat als zanginstituut of muziekschool ook mensen optreden, omdat zij het “nodig hebben”, of “verdienen”
Als docent krijg je dan wel eens van mensen toe gefluisterd: “ …Ach, had je die mevrouw nou niet tegen zichzelf in bescherming moeten nemen?”
“Weet je, ze had het nodig, zij is van ver gekomen” antwoord ik dan.

Zo hadden we ook ooit mevrouw Warnsveld.
Ik denk, dat zij inmiddels al niet meer leeft. Het is 25 jaar geleden en toen was zij al niet zo gezond. Zij liep met een stok en werd “bezorgd” met “ aangepast vervoer”
Niemand wist ook hoe oud ze was. Op het inschrijfformulier had zij een valse datum opgegeven. Haha..zo ijdel was zij..Het was een pittige tante, die wist wat ze wilde..

Om het amateurconcert waarin zij zou optreden verteerbaar te houden voor de luisteraars vroeg ik aan haar, of zij haar optreden inclusief “op en af” binnen een tijdsbestek van 5 minuten zou kunnen houden.
Dat was geen probleem zei zij..

Nou moet je ook weten, dat het podium, dat zij moest beklimmen geen trapje had en voor haar op kniehoogte was.
Met haar stok liep zij naar het toneel. Ging vervolgens op haar linkerbeen staan, zwiepte het andere been behendig naar rechts het toneel op. Draaide vervolgens haar onderstel over het podium, waarbij zij het publiek een kijkje gaf op zaken, die je liever niet ziet… Zij zette zich af met haar stok om daarna met een welgemikte val in een klaar staande plastic stoel terecht te komen, die wiebelend onder al dit geweld een geluid maakte, dat mij deed denken aan het ontstopmoment van mijn afvoerputje in de kelder..
Maar goed, zij zat…3 minuten waren al heen en er had nog geen toon geklonken.

Mevrouw Warnsveld vond het altijd zeer belangrijk dat de luisteraars wisten waar zij over zong.
Als mevrouw Warnsveld in het “buitenlands” zong trakteerde zij haar bewonderaars graag op een letterlijke vertaling van haar lied en wel van de eerste tot en de met de laatste maat.
Alvorens zij tot de vertaling over ging fluisterde zij het publiek toe, dat zij haar stem “van boven had gekregen;”
Ik kreeg de neiging naar boven te kijken in de zaal of bedoelde zij, dat zij vaak naar de bovenbuurman had geluisterd? Een zeer getalenteerd operazanger? Nee, je weet wel hij van boven…
Ik snapte natuurlijk, dat zij bedoelde dat zij haar nachtegaalgeluid van God had gekregen, maar zij sprak nooit zijn naam uit..
Zij wilde zijn Naam vast niet ijdel gebruiken…

Toen begon de vertaling van het lied:
Engels: Coocooroocoocoo Paloma Nederlands: Coocooroocoocoo Paloma
Mijn liefje mijn duifje, etc.,etc.
Mevrouw Jansen vertaalde alles letterlijk, ook de woorden die niet te vertalen waren..
Het lied begon. Ik kroop achter mijn piano..
Midden in het stuk stopte mevrouw Warnsveld abrupt.
Zij stond op, liep naar de rand van het podium en porde met haar stok naar beneden waar op een van de stoelen haar cassettedeck klaar stond om het resultaat van haar hymne te vereeuwigen.

20 minuten later zat mevrouw Warnsveld weer rustig op haar stoel voor het podium.
Ik keek op het programma: Nog 22 leerlingen te gaan…